go main main menu go

NEWS

Notice


[Information] विस्तृत यौनरोग परीक्षण सूची

관리자 2026-05-13 Views 7

HIV/AIDS



 परिभाषा 
HIV भनेको शरीरभित्रको रोग प्रतिरोधात्मक कोशिकालाई नष्ट गरी प्रतिरक्षा प्रणालीलाई बिस्तारै कमजोर बनाउने भाइरस हो।
परीक्षणको अभावमा उपचार ढिलाइ हुँदा, प्रतिरक्षा प्रणालीमा उल्लेखनीय रूपमा क्षति पुग्छ, जसले गर्दा भाइरस बढ्दै जान्छ र बिस्तारै प्रतिरक्षा प्रणालीलाई कमजोर बनाउँछ, जसले गर्दा विभिन्न अवसरवादी रोगहरू निम्त्याउँछ; यसलाई एड्स भनिन्छ।

 संक्रमणको मार्ग 
संक्रमित व्यक्तिको रगत, वीर्य, ​​योनिबाट निस्कने तरल पदार्थ, आदि संक्रमित नभएको व्यक्तिको घाउ वा श्लेष्म झिल्लीको सम्पर्कमा आएमा र त्यसले सोसेमा एचआईभी संक्रमण हुन सक्छ।
प्रमुख रूपमा कन्डम प्रयोग नगरी हुने यौन सम्पर्क, सुई साझा गर्ने जस्ता क्रियाकलापमार्फत संक्रमण हुन्छ।
छिटो परीक्षण (रगत वा मुखबाट) एक छनोट परीक्षण हो, यस परीक्षणमा सकारात्मक नतिजा आएपछि पुष्टिकरण परीक्षण मार्फत संक्रमणको पुष्टि गरिन्छ।

 निदान र उपचार 
HIV संक्रमित भएमा एन्टिभाइरस औषधि सेवन गरेर उपचार गरिन्छ।
उपचार पाउनुभयो भने, यो एड्समा परिणत हुनेछैन, र भाइरस-पत्ता लगाउन नसकिने अवस्थामा (U=U) पुगिन्छ जसले गर्दा अरूलाई एचआईभी संक्रमण गराउन सक्दैन।

 लक्षण 
केही संक्रमित व्यक्तिहरूमा संक्रमणको प्रारम्भिक चरणमा बान्ता, पखाला, ज्वरो जस्ता लक्षणहरू देखिन सक्छन्, तर धेरै अवस्थामा कुनै लक्षण नदेखी पनि बित्न सक्छ। त्यसैले अनिवार्य रूपमा परीक्षण गरेर नै निदान गर्नुपर्छ।
संक्रमण भएपछि, यसले धेरै वर्षसम्मको सुप्त अवधिमा प्रतिरक्षा प्रणालीलाई बिस्तारै कमजोर बनाउँछ र विभिन्न अवसरवादी रोगहरू उत्पन्न गराउँछ।

 रोकथामका उपायहरू 
एचआईभीको रोकथामका विभिन्न उपायहरू छन्।
प्रमुख रूपमा यौन सम्बन्धको समयमा कन्डम प्रयोग गर्ने, एक्सपोजर अघि रोकथाम उपचार (PrEP) गर्ने, एक्सपोजर पछि रोकथाम उपचार (PEP) गर्ने, र U=U अवस्थामा रहेका संक्रमित व्यक्तिसँग यौन सम्बन्ध राख्ने आदि उपायहरू छन्।


भिरिङ्गी



 परिभाषा 
सिफिलिस प्रमुख यौनजन्य रोगहरू मध्ये एक हो, र यो ‘ट्रेपोनेमा प्यालिडम (Treponema pallidum ) भन्ने ब्याक्टेरियाका कारण हुने यौन सम्पर्कबाट सर्ने संक्रमण हो।

 संक्रमणको मार्ग 
सिफिलिस प्रायः यौन सम्पर्कमार्फत एक व्यक्तिबाट अर्को व्यक्तिमा सर्छ, र मुखमैथुन तथा गुदा मैथुन सहितको प्रत्यक्ष सम्पर्कको क्रममा संक्रमण हुन्छ।
विशेष गरी छालामा वा श्लेष्म झिल्लीमा चोट वा घाउ भएमा संक्रमणको जोखिम उच्च हुन्छ।

 निदान र उपचार 
रगतको परीक्षण, क्लिनिकल लक्षणहरू आदि मार्फत निदान गरिन्छ, र प्रारम्भिक चरणमा फेला पारिएमा पेनिसिलिन इन्जेक्सनद्वारा अधिकांश अवस्थामा पूर्ण रूपमा निको पार्न सकिन्छ।
तर उपचार पछि पनि रक्त परीक्षणको मान कम रहन सक्छ, त्यसैले अनुगमन परीक्षण आवश्यक पर्छ।

 लक्षण  
सिफिलिस चरण अनुसार लक्षणहरू देखा पर्छन्। पहिलो चरणमा सिफिलिस ब्याक्टेरिया प्रवेश गरेको ठाउँमा दुख्ने बिना घाउ देखिन्छ, र दोस्रो चरणमा हातको तालु र खुट्टाको तल्लो भागसहित सम्पूर्ण शरीरमा र्याश र कपाल झर्ने समस्या देखिन सक्छ।
दीर्घकालीन उपचार नगरेमा तेस्रो चरणमा पुगेर स्नायु र मुटु लगायत भित्री अंगहरूमा क्षति पुर्याउन सक्छ।

 रोकथामका उपायहरू 
यौन सम्बन्धको समयमा कन्डम प्रयोग गर्दा सिफिलिस संक्रमणको जोखिम कम गर्न सकिन्छ, र यदि घाउ वा छालामा देखिने र्‍यास जस्ता लक्षणहरू देखिएमा परीक्षण गरेर संक्रमण भएको छ कि छैन भनेर पुष्टि गर्नु र उपचार गराउनु महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
डोक्सी-पीईपी (Doxy-PEP, Doxycycline Post-Exposure Prophylaxis) भनेको एक्सपोजरपछि अपनाइने रोकथामको उपाय हो, जसमा ‘डोक्सीसाइक्लिन (Doxycycline)’ नामक एन्टिबायोटिकलाई यौन सम्पर्कपछि ७२ घण्टाभित्र सेवन गरिन्छ।
हेपाटाइटिस C प्रकारको  भाइरस (HCV) बाट संक्रमित भएर कलेजोमा सूजन हुने रोग हो।


हेपाटाइटिस Cको प्रकार 



 परिभाषा 
लक्षणहरू स्पष्ट नहुँदा थाहा नपाई बसिन्छ र पछि ढिलो गरी पत्ता लाग्न सक्छ।

 संक्रमणको मार्ग 
हेपाटाइटिस C प्रायः रगतमार्फत सर्छ, र यौन सम्पर्कका क्रममा भएको घाउबाट रगतको सम्पर्क भएर पनि सर्न सक्छ।
त्यसैगरी, सुई सँगै प्रयोग गर्दा वा सफा नगरिएको उपकरणले ट्याटू वा पियर्सिङ गर्दा पनि संक्रमणको जोखिम हुन्छ।

 निदान र उपचार 
हेपाटाइटिस C को संक्रमण रगत परीक्षणमार्फत पत्ता लगाउन सकिन्छ, र संक्रमण पुष्टि भएमा मौखिक एन्टिभाइरल औषधि 8~12 हप्ता नियमित सेवन गरी उपचार गरिन्छ।
हाल प्रयोगमा रहेका उपचार औषधिहरू धेरै प्रभावकारी छन्, जसले संक्रमित व्यक्तिहरूको करिब 95% भन्दा बढीलाई पूर्ण निको पार्न सक्षम बनाउँछन्।

 लक्षण 
हेपाटाइटिस Cको प्रकार  लक्षणहरू प्राय  हुँदैनन्, जसका कारण संक्रमण भएको थाहा पाउन गाह्रो हुने अवस्था धेरै पाइन्छ।
कतिपय अवस्थामा, थकान वा जन्डिस हुन सक्छ र यदि उपचार नगरिएमा यो कलेजो सिरोसिस वा कलेजोको क्यान्सरमा परिणत हुन सक्छ।

 रोकथामका उपायहरू 
हेपाटाइटिस C रगतबाट सर्ने भएकोले, घाउहरूबाट रगतको सम्पर्क कम गर्न यौन सम्पर्कको समयमा कन्डम प्रयोग गर्नु महत्त्वपूर्ण छ।
यसको अतिरिक्त ट्याटु वा पियर्सिङ गर्दा सधैं सफा गरिएको उपकरण प्रयोग गर्ने ठाउँ छनौट गर्नुपर्छ र तपाईंले कहिल्यै पनि रगत लाग्न सक्ने व्यक्तिगत वस्तुहरू, जस्तै रेजर वा सिरिन्जहरू अरूसँग साझा गर्नु हुँदैन।


माथिको जानकारी केवल सन्दर्भको लागि हो। आफ्नो अवस्थाको बारेमा सही जानकारी निदान र उपचारको लागि विशेषज्ञसँग परामर्श गर्नुहोस्।